Warning message

Mean Menu style requires jQuery library version 1.7 or higher, but you have opted to provide your own library. Please ensure you have the proper version of jQuery included. (note: this is not an error)

เวทนา

โดยปริยายหนึ่ง เรากล่าวเวทนา ๒ ก็มี
โดยปริยายหนึ่ง เรากล่าวเวทนา ๓ ก็มี
โดยปริยายหนึ่ง เรากล่าวเวทนา ๕ ก็มี
โดยปริยายหนึ่ง เรากล่าวเวทนา ๖ ก็มี
โดยปริยายหนึ่ง เรากล่าวเวทนา ๑๘ ก็มี
โดยปริยายหนึ่ง เรากล่าวเวทนา ๓๖ ก็มี
โดยปริยายหนึ่ง เรากล่าวเวทนา ๑๐๘ ก็มี

(๒) ก็เวทนา ๒ เป็นไฉน คือ

เวทนาทางกาย ๑
เวทนาทางใจ ๑
เหล่านี้เราเรียกว่า เวทนา ๒

ก็เวทนา ๓ เป็นไฉน คือ

สุขเวทนา ๑
ทุกขเวทนา ๑
อทุกขมสุขเวทนา ๑
เหล่านี้เรียกว่า เวทนา ๓

ก็เวทนา ๕ เป็นไฉน คือ

สุขินทรีย์ ๑
ทุกขินทรีย์ ๑
โสมนัสสินทรีย์ ๑
โทมนัสสินทรีย์ ๑
อุเบกขินทรีย์ ๑
เหล่านี้เราเรียกว่า เวทนา ๕

ก็เวทนา ๖ เป็นไฉน

คือจักขุสัมผัสสชาเวทนา ๑
โสตสัมผัสสชาเวทนา ๑
ฆานสัมผัสสชาเวทนา ๑
ชิวหาสัมผัสสชาเวทนา ๑ 
กายสัมผัสสชาเวทนา ๑
มโนสัมผัสสชาเวทนา ๑
เหล่านี้เรียกว่าเวทนา ๖

ก็เวทนา ๑๘ เป็นไฉน คือ

เวทนาที่สหรคตด้วยโสมนัส ๖
เวทนาที่สหรคตด้วยโทมนัส ๖
เวทนาที่สหรคตด้วยอุเบกขา ๖
เหล่านี้เราเรียกว่าเวทนา ๑๘

ก็เวทนา ๓๖ เป็นไฉน คือ

เคหสิตโสมนัส ๖
เนกขัมมโสมนัส ๖
เคหสิตโทมนัส ๖
เนกขัมมสิตโทมนัส ๖
เคหสิตอุเบกขา ๖
เนกขัมมสิตอุเบกขา ๖
เหล่านี้เราเรียกว่าเวทนา ๓๖

เวทนา ๑๐๘ เป็นไฉน คือ

เวทนาที่เป็นอดีต ๓๖
ที่เป็นอนาคต ๓๖
ที่เป็นปัจจุบัน ๓๖
เหล่านี้เราเรียกว่าเวทนา ๑๐๘ 

(๓) ความเกิดขึ้นแห่งเวทนาเป็นไฉน

เพราะผัสสะเกิดเวทนาจึงเกิด

ปฏิปทาเครื่องให้ถึงความเกิดขึ้นแห่งเวทนาเป็นไฉน

ตัณหาเป็นปฏิปทาเครื่องให้ถึงเหตุเกิดแห่งเวทนา

ความดับแห่งเวทนาเป็นไฉน

เพราะผัสสะดับเวทนาจึงดับ

 ปฏิปทาเครื่องให้ถึงความดับแห่งเวทนาเป็นไฉน

อริยมรรคประกอบด้วยองค์ ๘ นี้แหละ เป็นปฏิปทาเครื่องให้ถึงความดับแห่งเวทนา

อะไรเป็นคุณแห่งเวทนา

สุขโสมนัสเกิดขึ้นเพราะอาศัยเวทนาอันใด นี้เป็นคุณแห่งเวทนา

 อะไรเป็นโทษแห่งเวทนา 

เวทนาอันใด ไม่เที่ยง เป็นทุกข์ มีความแปรปรวนเป็นธรรมดา นี้เป็นโทษแห่งเวทนา

อะไรเป็นอุบายเครื่องสลัดออกแห่งเวทนา

ความกำจัด ความละฉันทราคะในเวทนา นี้เป็นอุบายเครื่องสลัดออกแห่งเวทนา


 

 

อ้างอิง:  
(๑) ภิกขุสูตร พระไตรปิฎก ฉบับหลวง เล่มที่ ๑๘ ข้อที่ ๔๒๕ หน้า ๒๔๑
(๒) อัฏฐสตปริยายสูตร พระไตรปิฎก ฉบับหลวง เล่มที่ ๑๘ ข้อที่ ๔๓๑-๔๓๗ หน้า ๒๔๔-๒๔๕
(๓) 
ภิกขุสูตร พระไตรปิฎก ฉบับหลวง เล่มที่ ๑๘ ข้อที่ ๔๓๘ หน้า ๒๔๕